Je gebruikt telkens dezelfde algemene symbolen in je visuele aantekeningen. En je krijgt het gevoel dat je symbolen wat ‘saai’ worden. Dus je wil je symbolen origineler maken. Maar hoe ga je symbolen tekenen waar mensen écht enthousiast van worden? Ik deel vier manieren om je symbolen meer betekenis te geven. Zodat de symbolen van je pagina af knallen en jij je skills in visueel communiceren een niveautje hoger brengt!

Van algemene symbolen naar betekenisvolle symbolen

Als je begint met visueel communiceren start je vaak met algemene symbolen. En er is niets mis met algemene symbolen. Sterker nog, algemene symbolen tekenen heeft een paar grote voordelen:

Algemene symbolen zijn snel herkenbaar.

Veel algemene symbolen worden vaker gebruikt voor een bepaald abstract begrip. Een ander begrijpt daardoor waarschijnlijk snel wat je bedoelt met je symbool. Zo is een lampenbolletje nog steeds een uitstekend symbool voor ‘idee’. Via The Noun Project kun je trouwens ontzettend veel voorbeelden vinden van algemene symbolen.

Idee lamp

Je kunt makkelijk een basis symbolenbibliotheek opbouwen.

Algemene symbolen zijn een prima basis om op terug te vallen. Met paar basissymbolen kun je toch snel en makkelijk veel beeld toevoegen aan je uitleg of presentatie. Bovendien is een algemene symbolenbibliotheek een uitstekende basis voor het maken van betekenisvolle symbolen!

Algemene symbolen tekenen is sneller.

Als je een standaard symbool tekent (dat je waarschijnlijk al vaker getekend hebt) hoef je minder na te denken over je tekening. Daardoor staat de tekening sneller op papier. Zeker als je visuele aantekeningen maakt een erg handig voordeel! Helemaal als je net begint met het maken van eenvoudige tekeningen.

Uit het hoofd tekenen

Wanneer wordt het tijd om meer betekenisvolle symbolen te tekenen?

Als je vaker visuele aantekeningen of een visuele presentatie maakt voor anderen dan worden je symbolen na een tijdje herkent. Zeker binnen dezelfde school of organisatie kennen mensen na een tijdje jouw stijl van tekeningen. Als ze telkens dezelfde abstracte symbolen tegenkomen, wordt het minder interessant om naar te kijken. Herhaling kan krachtig zijn, maar kan ook gaan vervelen.

Of misschien vind je zelf dat je tekeningen ‘saai’ aanvoelen. Wanneer je het zoveelste puzzelstukje tekent, de zoveelste horizon met ondergaande zon. Prima herkenbare algemene symbolen maar naar verloop van tijd misschien ook ‘levenloos’ en algemeen.

Zakelijk tekenen symbool consistent samenhangen verbonden puzzelstukjes in elkaar vallen

Symbolen tekenen die knallen!

Je zou er voor kunnen kiezen om je symbolenbibliotheek verder uit te breiden. Maar dan loop je op de lange termijn waarschijnlijk tegen hetzelfde probleem aan. Naar verloop van tijd worden je symbolen saai, algemeen en levenloos. Je zou ook kunnen leren om meer betekenisvolle symbolen te tekenen. Dan bouw je aan een flexibele symbolenbibliotheek met originele symbolen. Kies je voor die laatste optie dan lees je hier vier tips om je symbolen meer betekenis te geven.

1. Combineer symbolen met elkaar

De makkelijkste manier om je symbolen betekenisvoller te maken vind ik het combineren van symbolen met elkaar. Dus niet meer alleen een lampje tekenen maar een tweede symbool toevoegen aan dat lampje. Daardoor kun je veel meer context toevoegen. Het lampje is nu geen algemeen ‘idee’ meer maar heeft duidelijk iets te maken met onderwijs. (ik tekende dit symbool in een visueel verslag over onderwijsinnovatie). Twee andere voorbeelden zijn het afwegen van informatie in een juridische context. Of het zoeken naar een oplossing (de sleutel) van een probleem.

2. Voeg actie toe aan je symbool

Een tweede manier is door actie toe te voegen aan je symbool. Door actie toe te voegen aan je symbool gebeurt er iets in je tekening. En dat maakt het betekenisvoller om naar te kijken!

Je voegt actie toe door een poppetje iets met het symbool te laten doen. Kijk bijvoorbeeld naar het lampje. In de tekening hieronder gaat het ineens over het delen van een idee. Hetzelfde geldt voor het in gang zetten van een proces (implementeren) of het verbinden van twee thema’s met elkaar. Zelf vind ik deze manier en het combineren van symbolen het makkelijkst toe te passen. Hier kun je nog veel meer voorbeelden vinden.

3. Vertel een mini verhaaltje

In een mini verhaaltje laat je zien wat het onderwerp betekent voor een poppetje. Vaak is het een combinatie van symbolen combineren en actie toevoegen. Daardoor wordt de betekenis voor het poppetje zichtbaar.

Bijvoorbeeld het poppetje dat tijdens zijn opleiding zijn rugzak vult met vaardigheden en kennis. De school verlaten met een flinke basis aan vaardigheden en kennis is als op pad gaan met een goed gevulde rugzak. Dat is natuurlijk heerlijk en dan ga je fluitend de wijde wereld in.

Deze manier van betekenisvolle symbolen tekenen kost meer tijd en moeite om onder de knie te krijgen. Zeker in het begin schud je deze tekeningen wat minder snel uit je mouw. Vooral als je in hoog tempo visuele aantekeningen wil maken is dit niet de makkelijkste manier. Je zult er meer over na moeten denken. Maar ook hiervoor geldt: oefening baart kunst!

4. Voeg humor toe

Als ik nadenk over de elementen in een praatplaat waar mensen vaak meteen op reageren dan zijn dat de tekeningentjes waar humor in zit. Nou heeft humor vele vormen en is heel persoonlijk dus hier volgt geen handleiding humor ;). Wel wil ik je twee voorbeelden laten zien waarin ik humor toevoegde in een praatplaat.

Ik maak mannetjes van voorwerpen. Daardoor kan ik levenloze symbolen ‘iets’ laten doen en zelfs emotie toevoegen. Bijvoorbeeld zo’n spuit die opgewekt staat te wachten. Dat vinden mensen heel grappig. Je kunt hier eindeloos mee combineren om betekenisvolle symbolen te tekenen.

Symbolen tekenen betekenisvol personificatie humor tandartsassistent doktersassistent apothekersassistent medisch

Ik teken iets wat in werkelijkheid niet mogelijk is. Het onderstaande symbool tekende ik om een responsief curriculum weer te geven; Een onderwijsprogramma dat actueel en toekomst gericht is. Dat gaat over de bijna onmogelijk opdracht om eindkwalificaties, beroepsprofielen, werkveld en regionale ontwikkelingen te verwerken in een curriculum. Daarvoor moet je je soms echt in onmogelijke bochten wringen en flexibel zijn. Maar in werkelijkheid ziet een docent er natuurlijk niet zo uit als hij aan een responsief curriculum werkt 😉

Responsief curriculum onderwijsprogramma actueel toekomstgericht onderwijs mbo beroepsprofielen werkveld regionale ontwikkelingen eindkwalificaties KD flexibel

Met veel oefenen, combineren en experimenteren kun je betekenisvolle symbolen tekenen die van je papier af spatten. En zo worden je visuele aantekeningen steeds aantrekkelijker en je vaardigheden visueel communiceren steeds beter!

Gratis startpakket Visueel Communiceren?

Wil je ook beginnen met visueel communiceren? Wil je beter worden in visueel werken? Meer oefenen met eenvoudige tekeningen maken? 

Ik heb een startpakket samengesteld met daarin o.a. een digitaal symbolenboek, een tekenbalkje voor op je (thuis)werkplek en een maandelijkse dosis tips, trucs en inspiratie over visueel werken!